Kun je te veel empathie hebben? Misschien een vreemde vraag in deze tijd van aanslagen en geweld. Toch lees ik regelmatig dat je niet te veel empathie moet hebben of te meevoelend moet zijn, vooral als het gaat om je carrière ofwel zakelijk succes. Dat fascineert me. Lees mee met mijn zoektocht naar wat er nou precies wordt bedoeld met te veel empathie.

Als valkuilen voor empathie ken ik vooral oordelen, je mening over de ander uitspreken als gevoel (‘ik voel me genegeerd’), al naar oplossingen gaan voordat behoeften helder zijn en eisen stellen. Toch zou te veel empathie volgens sommigen ook een valkuil zijn. Wat is te veel empathie eigenlijk?

Wat is te veel empathie?

Op de site van De Steven Training & Coaching lees ik dat te veel empathie wil zeggen dat je té inlevend bent en je je te veel in de gevoelens van de ander verplaatst. Je bent té begrijpend of te begripvol, te aanvoelend of te invoelend of je hebt te veel inlevingsvermogen. Je neemt als het ware de gevoelens van de ander over of wordt zelfs overweldigd door de emoties van de ander. Dat laatste schijnt bij mensen met de diagnose autisme een probleem te zijn. Maar dat is medelijden, geen empathie! Medelijden is inderdaad een valkuil als je empathie wilt tonen, maar het heeft niets met empathie te maken. Wat is te veel empathie dan wel?

Te veel naar de behoeften van anderen luisteren

Ik hoor mensen in mijn workshops wel eens zeggen dat ze te veel naar de behoeften van anderen luisteren en te weinig naar zichzelf. Zelf denk ik ook regelmatig dat ik te veel de zin van anderen doe of me te veel aanpas aan anderen. Maar ben ik dan té empathisch? Voor mij is empathie de wens om bij te dragen aan het vervullen van de behoeften van alle betrokken partijen en daarop ook actie te ondernemen. Zodat iedereen krijgt wat hij nodig heeft. Inclusief ikzelf. Als ik het idee heb dat ik alleen de zin van anderen doe (en dus als het ware alleen oog heb voor hun behoeften), ervaar ik dat vooral als niet in contact zijn met mijn eigen behoeften. Ik ben als het ware uit verbinding met mezelf en met wat voor mij zo belangrijk is. Dan is dus vooral zelfverbinding nodig. Ik ben er nog niet uit wat te veel empathie is. Laten we eens kijken naar het bedrijfsleven, want daar kom ik de term vaak tegen.

Te veel empathie op de werkvloer?

In zijn blog op Emerce schrijft Yoshi Tuk dat te veel empathie voor gebruikers een bedrijf om zeep kan helpen. Hier lijkt empathie ook alleen te kunnen gelden voor één groep, waardoor er winnaars en verliezers zijn. Terwijl empathie in mijn ogen juist gaat om oog hebben voor de behoeften van alle betrokkenen. Want niet alleen klanten hebben behoeften, maar organisaties ook. Dit zet organisatieadviseur Marie Miyashiro helder uiteen in haar boek Empathie Factor.

Op Business Insider lees ik dat ‘experts zeggen dat te veel empathie zakelijk succes in de weg staat.’ Ook zeggen psychologen dat ‘te veel empathie tonen je beoordelingsvermogen op kantoor negatief kan beïnvloeden. CNBC bericht dat dat vooral komt omdat mensen overdreven bezorgd zijn en hun team willen beschermen.’ Hier lijkt het ook te gaan om het vervullen van de behoeften van één partij en niet van alle partijen. Dus het kiezen van een strategie die niet volledig effectief is. Hij werkt immers niet voor alle betrokken partijen. En dat is met empathie juist wel mogelijk. Het mooie is dat in hetzelfde artikel staat dat de psychologen Stern en Divecha in Psychology Today schrijven dat ‘de kunst van de empathie bestaat uit het aandacht geven aan de behoeften van anderen, zonder je eigen behoeften tekort te doen.’ Dat komt overeen met hoe ik empathie ervaar. Bestaat er dus wel zoiets als te veel empathie?

Ik ben er nog niet uit als het gaat om de vraag wat te veel empathie is. Heb jij een idee? Deel dit dan gerust hieronder. Ik ben benieuwd naar de reacties!

2 thoughts on “Kun je te veel empathie hebben?

  1. Dag Annemiek,

    Ook ik denk niet dat teveel empathie bestaat. Zolang er sprake is van zelfcompassie en hierdoor de eigen behoeften inderdaad niet uit het oog worden verloren, kan ik me niet eenvoudig voorstellen hoe teveel empathie er uit zou moeten zien.

    Groet!

    Yvon

    1. Hoi Yvon, dank voor je reactie. Ik ben blij om te horen dat we er hetzelfde over denken!
      Harte groet, Annemiek

Wat doet dit blog met je? Laat je reactie achter!